کد خبر: ۴۱۹۴۰۴۶

تاریخ: ۲۵ دی ۱۴۰۲ - ۱۴:۳۴

در گفت‌وگو با ایکنا مطرح شد

زیارت جامعه کبیره مهمترین سند امام‌شناسی است

عضو هیئت‌ علمی دانشگاه بین‌المللی امام خمینی(ره) گفت: زیارت جامعه کبیره مهمترین سند امام‌شناسی در بین شیعه است، اگر کسی به‌طور دقیق بخواهد شخصیت والای امام هادی(ع) را بشناسد بهترین متن، زیارت جامعه کبیره است.

داود معماری، عضو هیئت‌ علمی دانشگاه بین‌المللی امام خمینی(ره) در گفت‌وگو با ایکنا از قزوین با تسلیت سالروز شهادت امام هادی(ع) گفت: نام امام هادی(ع)، علی‌‌ بن‌ محمد و فرزند امام جواد(ع) هستند و کنیه ایشان ابوالحسن است، اما چون چند تن از ائمه دارای این کنیه هستند، ایشان در بین محدثان و تاریخ‌شناسان به ابوالحسن ثالث مشهور هستند.

وی درباره پررنگ‌ترین القاب امام هادی(ع) بین شیعیان اظهار کرد: دو لقب از القاب ایشان از همه برجسته‌تر است که یکی لقب هادی به معنای هدایت‌کننده است؛ به تعبیری دلیل این لقب هم تعدد چالش‌های گمراه‌کننده برای شیعیان مثل فرقه‌های انحرافی بسیاری است که در دوران امامت ایشان وجود داشت و کارشکنی خلفای عباسی بود که امام هادی(ع) به خوبی به هدایت کردن نسل شیعه برای برون‌رفت از گمراهی پرداختند.

معماری در ادامه بیان کرد: لقب دوم این امام بزرگوار نقی است که به معنای پاک و برگزیده است؛ این لقب نشان‌دهنده اخلاق فردی جدا از اخلاق علمی ایشان است. امام هادی(ع) غیر از اینکه امام معصوم و کامل بودند، پاک و شایسته بودند و به‌دلیل حسن باطن، لقب نقی را به ایشان دادند.

این استاد دانشگاه یکی از چالش‌های مهم دوران امامت امام هادی(ع) را خلافت عباسیان دانست و ادامه داد: امام هادی(ع) در دوران بی‌رحم‌ترین خلفای بنی‌عباس مثل متوکل عباسی زندگی می‌کردند که تمام مخالفان خود مثل بنی‌امیه را سرکوب کرده بود و یکی از چالش‌های امام هادی(ع) مبارزه با آن‌ها بود و امام باید به‌گونه‌ای رفتار می‌کرد که شیعه را از گردنه‌های چالش عبور دهد.

وی چالش دیگر آن دوران را نزدیک شدن به دوران غیبت عنوان کرد و گفت: امام هادی(ع) باید مقدمات دوران غیبت را آماده می‌کردند و فراهم کردن این ذهنیت در مردم که امام در بین مردم ظاهر نیستند ولی حضور دارند کار دشواری بود تا مردم اعتقاد خود را به امامت از دست ندهند. فرزند خود امام هادی(ع) معروف به جعفر کذاب، یکی از افرادی بود که به دروغ ادعای مهدویت و امامت کرد و آن حضرت با وی و با تمام افرادی که به دروغ ادعای امامت می‌کردند هم مبارزه می‌کرد.

معماری در مورد چالش دیگر دوران امامت امام هادی(ع) بیان کرد: یکی دیگر از چالش‌ها مقابله امام هادی(ع) با فرقه‌ها و جریانات انحرافی دوران صوفیه و واقفیه بود. اگرچه در طول تمام ادوار معصومین، جریانات انحرافی و خرافی وجود داشتند ولی اوج فرقه‌گرایی در دوران امامت امام هادی(ع) بود و ایشان به مقابله با شبهات و حفظ اسلام از گزند فرقه‌گرایی پرداختند.

عضو هیئت‌ علمی دانشگاه بین‌المللی امام خمینی(ره) در توضیح کوتاهی از جریان‌های انحرافی اظهار کرد: گروه‌ واقفیه مانند شیعیان اصیل به ۱۲ امام معتقد نبودند و در یک امام خاصی متوقف می‌شدند و باقی را انکار می‌کردند، فرقه صوفیه هم کار و زندگی و امرار معاش را کنار گذاشته بودند و عرفان و شریعت گوشه‌نشینی را برگزیده بودند که برخلاف شریعت ناب محمدی، زهد و تقوا را خلاف واقع جلوه می‌دادند.

وی زیارت جامعه کبیره و زیارت غدیریه را مهم‌ترین آثار به‌جامانده از امام هادی(ع) نامید و افزود: زیارت جامعه کبیره مهمترین سند امام‌شناسی در بین شیعه است، اگر کسی به‌طور دقیق بخواهد شخصیت والای امام را بشناسد بهترین متن، زیارت جامعه کبیره است. زیارت غدیریه هم در مورد ماجرای غدیرخم است که امام هادی(ع) در آن به شرح دلایل بلافصل امامت امیرالمؤمنین مولا علی(ع) پرداختند و فضایل امیرالمؤمنین(ع) را نسبت به بقیه عنوان کردند که این یک سند بسیار جامع و کامل درباره غدیرخم است.

معماری سخنان خود را با شرح حدیثی از امام هادی(ع) به پایان رساند و تصریح کرد: امام هادی(ع) فرمودند: دنیا مانند بازاری است که بسیاری در آن سود می‌کنند و بسیاری در آن ضرر می‌کنند. در باب تفسیر این حدیث، در بازار فروشنده ما انسان‌ها هستیم و کالایی که ما می‌فروشیم عمرمان است. خریدار این بازار هم یا خداوند است و یا شیطان؛ بهایی هم که پرداخت می‌شود یا بهشت است و یا جهنم.

گفت‌وگو از محدثه صادقی