کد خبر: ۴۲۷۳۵۰۸

تاریخ: ۰۴ فروردين ۱۴۰۴ - ۰۴:۳۰

تدبر در قرآن/ ۲۳

تکاثر به کجا می‌رسد

مربی تدبر در قرآن گفت: در آیه دوم سوره تکاثر آمده است «حَتَّى زُرْتُمُ الْمَقَابِرَ؛ تا كارتان [و پايتان] به گورستان رسيد» بنابراین انسان به قدری درگیر تکاثر می‌شود حتی موقع زیارت قبور این تکاثر نیز مشاهده می‌شود.

به گزارش ایکنا از قزوین، تدبر از ریشه «دَبَر» به معنای «پشت» است، تدبر نیز به معنای اخذ تدبیر است یعنی اینکه در متن و آیات قرآن کریم تدبیری به‌کار رفته است. وقتی مخاطب در آن تدبیر و اندیشه کند و آن را به‌دست آورد به این کار تدبر کردن می‌گویند. به عبارتی دیگر در هر آیه تدبیری به‌کار رفته است و اگر بنده در آن اندیشه کند و آن را به دست بیاورد به این عمل او تدبر گفته می‌شود.

در این راستا ایکنای قزوین در تلاش است تا در ماه مبارک رمضان با انتشار تفسیر برخی از سوره‌های جزء ۳۰ قرآن کریم از سوی زهره مظفری، مربی تدبر در قرآن، برای مخاطبان، مسابقه‌ای در پایان این ماه مبارک درباره نکات مطرح شده برگزار و به نفرات برگزیده جوایز نفیسی اهدا کند، حال در بیست‌وسومین شماره آن که به تدبر در سوره تکاثر پرداخته شده، می‌خوانیم.

در آیه یک سوره تکاثر آمده است «أَلْهَاكُمُ التَّكَاثُرُ؛ تفاخر به بيشتر داشتن شما را غافل داشت»، این آیه از این حقیقت به ما خبر می‌دهد که شما با چیزی سرگرم می‌شوید که حقیقت زندگی شما نیست، وقتی واژه «لهو» به کار برده شده است نشان می‌دهد کار جدی فراموش شده و کاری غیرجدی جزو اولویت‌ها قرار گرفته است. هر گاه انسان مسئله جدی را کنار بگذارد و سرگرم کاری شود این مسئله خطرناک بوده و زنگ هشدار است.

بیشتر بخوانید:

«تکاثر» به چه معناست

سرگرمی پوچ با تکاثر

امام رضا(ع) فرمودند: «سعی کنید که شبانه روزتان را به چهار بخش تقسیم کنید؛ بخشی را برای مناجات و عبادت، بخشی را برای معاش و به‌دست آوردن روزی، بخشی را برای معاشرت با برادران دینی مورد اعتماد و کسانی که عیب‌هایتان را به شما بشناسانند و باطن شما را خالص کنند و بخشی را برای پرداختن به لذت‌های (حلال) اختصاص دهید که این بخش اخیر، شما را برای پرداختن به بخش‌های دیگر زندگیتان آماده‌تر می‌کند.»

طبق روایت امام رضا(ع) صرف انرژی برای تفریح و لذت‌های حلال باعث می‌شود برای سایر قسمت‌های زندگی انرژی بگیریم اما گاهی تفریح اصل قرار می‌گیرد در حالی‌ که یاد خداوند اصل موضوع است.

گاهی بانوان درگیر تکاثر هستند و از آن با عنوان تفریح یاد می‌‎کنند که همین موضوع باعث می‌شود یاد خداوند در فرع قرار گیرد. اگر در مسابقه تکاثر قرار بگیریم قطعاً ما را از یاد خداوند و حقایق زندگی و این دنیا نظیر معاد و تقرب به خدا دور خواهد کرد.

در آیه دوم سوره تکاثر آمده است «حَتَّى زُرْتُمُ الْمَقَابِرَ؛ تا كارتان [و پايتان] به گورستان رسيد» بنابراین گاه انسان به قدری درگیر تکاثر می‌شود حتی هنگام زیارت قبور این تکاثر نیز مشاهده می‌شود.

با بررسی دو آیه نخست سوره تکاثر دو برداشت را می‌توان انجام داد که هر دو صحیح است. برداشت نخست این است که انسان به قدری درگیر تکاثر می‌شود که این درگیری تا آخر عمر ادامه دارد.

معنی دوم این است که آنقدر انسان درگیر تکاثر می‌شود که کار به تفاخر می‌رسد، در تفاسیر می‌خوانید که قبیله‌ها به قبرستان‌ها می‌رفتند و می‌گفتند که تعداد مرده‌هایشان از مرده‌های دیگر قبیله بیشتر است.

قبر و مرگ باید انسان را یاد خدا بیندازد اما همین موضوع باعث تکاثر شده است که نسبت به آن تفاخر داشته باشند، به جای اینکه مرگ، انسان را به یاد خداوند بیندازد دنیا را در نظر او جلوه داده است.

در سال‌های اخیر به‌جای اینکه افراد در مراسم ختم به یاد مرگ باشند و اندکی در آن تأمل کنند برای لباس پوشیدن، نحوه پذیرایی و دعوت از مداحان مشهور با هم رقابت می‌کنند. حتی مراسمی که قرار بود ما را به حقیقت بسیار مهم به‌نام مرگ توجه دهد، امروز در آن داشته‌هایمان را به نمایش می‌گذاریم و وارد مسابقه پوچ تکاثر می‌شویم، حال این سؤال مطرح می‌شود که چه می‌شود و این اتفاق می‌افتد؟

خبرنگار: سیده زهرا حسینی فلاح